Gwefan llywodraeth y DU

Nodwch fod gan y wefan hon system allweddumynediad llywodraeth y DU

Gwasanaethau cyhoeddus i gyd yn un lle

Trefn llywio pennaf

Dydd Sul, 30 Hydref 2011

Lwfans Ceisio Gwaith

Lwfans Ceisio Gwaith  yw'r prif fudd-dal i bobl mewn oedran gwaith sy’n ddi-waith neu sy’n gweithio llai nag 16 awr yr wythnos ar gyfartaledd. Os ydych yn gymwys, caiff ei dalu tra byddwch yn chwilio am waith. Dewch o hyd i fwy o wybodaeth, gan cynnwys sut i wneud cais ar-lein.

Pwy all gael Lwfans Ceisio Gwaith?

I gael Lwfans Ceisio Gwaith, mae’n rhaid i chi:

  • fod ar gael am waith, yn gallu gweithio ac wrthi’n chwilio am waith
  • yn 18 oed neu’n hŷn ac o dan oedran Pensiwn y Wladwriaeth
  • yn gweithio llai nag 16 awr yr wythnos ar gyfartaledd, yn dibynnol ar swm eich cyflog
  • yn byw ym Mhrydain Fawr

Fel arfer, ni thelir Lwfans Ceisio Gwaith i bobl rhwng 16 a 17 oed, ac eithrio achosion arbennig.

Os ydych yn ŵr sydd wedi cyrraedd yr oedran cymhwyso ar gyfer Credyd Pensiwn, efallai y byddwch yn gallu gwneud cais am Gredyd Pensiwn. Cysylltwch â’r Ganolfan Byd Gwaith am gyngor. Mae’r isafswm oedran y gallwch gael Credyd Pensiwn yn codi i 65 ochr yn ochr â chodi oedran Pensiwn y Wladwriaeth i ferched.


Mae'r llywodraeth wedi cyhoeddi cynigion i godi oedran Pensiwn y Wladwriaeth. O dan y cynigion newydd, bydd oedran Pensiwn y Wladwriaeth i ferched yn codi yn gynt i 65 rhwng mis Ebrill 2016 a mis Tachwedd 2018. Rhwng mis Rhagfyr 2018 a mis Ebrill 2020, bydd oedran Pensiwn y Wladwriaeth i ddynion a merched yn codi o 65 i 66.

Bydd newidiadau i oedran Pensiwn y Wladwriaeth yn debygol o effeithio ar yr oedran cymhwyso Credyd Pensiwn.

Sut mae'n gweithio

Mae dau fath o Lwfans Ceisio Gwaith, 'Lwfans Ceisio Gwaith yn seiliedig ar gyfraniadau’ a 'Lwfans Ceisio Gwaith yn seiliedig ar incwm'.

Lwfans Ceisio Gwaith yn seiliedig ar gyfraniadau

Gallech fod yn gymwys i wneud cais am Lwfans Ceisio Gwaith yn seiliedig ar gyfraniadau os ydych wedi talu digon o gyfraniadau Yswiriant Gwladol. Gall y Ganolfan Byd Gwaith dalu hwn am hyd at 182 diwrnod. Yn gyffredinol, ni fydd cyfraniadau hunangyflogedig yn eich helpu i fod yn gymwys am Lwfans Ceisio Gwaith yn seiliedig ar gyfraniadau.

Lwfans Ceisio Gwaith yn Seiliedig ar Incwm

Mae hwn yn seiliedig ar eich incwm a'ch cynilion. Gallech gael hwn os nad ydych wedi talu digon o gyfraniadau Yswiriant Gwladol (neu os ydych wedi talu cyfraniadau yn unig ar gyfer hunangyflogaeth) ac rydych ar incwm isel.

Darllenwch ‘Yswiriant Gwladol’ i gael rhagor o wybodaeth am gyfraniadau Yswiriant Gwladol.

Sut i wneud cais

Gwneud cais ar-lein

Gwneud cais dros y ffôn

Ffoniwch y Ganolfan Byd Gwaith ar 0800 012 1888

Mae llinell Saesneg ar gael ar 0800 055 6688, a ffôn testun ar 0800 023 4888 os ydych yn ei chael hi’n anodd siarad neu glywed yn glir.

Mae’r llinellau ar agor o ddydd Llun i ddydd Gwener rhwng 8.00 am a 6.00 pm.

Taliadau Lwfans Ceisio Gwaith

Yn y rhan fwyaf o achosion, ni chewch unrhyw arian ar gyfer tri diwrnod cyntaf eich cais. Gelwir y rhain yn 'ddiwrnodau aros'.

Caiff Lwfans Ceisio Gwaith ei dalu ar ddiwedd bob pythefnos. Caiff pob budd-dal, pensiwn a lwfans ei dalu i mewn i gyfrif. Dyma’r ffordd fwyaf diogel, cyfleus ac effeithlon o gael ei dalu.

Os ydych yn cael pensiwn galwedigaethol neu bersonol, gall effeithio ar faint o fudd-dal a gewch. Dewch o hyd i fwy o wybodaeth am sut y bydd pensiwn galwedigaethol neu bersonol yn effeithio ar Lwfans Ceisio Gwaith drwy ddefnyddio’r gwasanaeth cynghorydd budd-daliadau.

Taliadau Lwfans Ceisio Gwaith

Lwfans Ceisio Gwaith yn seiliedig ar gyfraniadau

Y cyfraddau wythnosol uchaf yw:


Oedran Cyfanswm
16 - 24 oed £53.45
25 oed neu'n hŷn £67.50

Lwfans Ceisio Gwaith yn Seiliedig ar Incwm

Y cyfraddau wythnosol uchaf yw:


Math o berson Cyfanswm
Pobl ifanc sengl 16 – 24 oed £53.45
Pobl ifanc sengl 25 oed neu’n hŷn £67.50
Cyplau a phartneriaethau sifil (a'r ddau'n 18 oed neu'n hŷn) £105.95
Rhieni sengl (o dan 18 oed) £53.45
Rhieni sengl (sy'n 18 oed neu’n hŷn) £67.50

Ar gyfer Lwfans Ceisio Gwaith yn seiliedig ar incwm, gallai’r swm fod yn llai ar ôl ystyried eich incwm cartref, eich pensiwn ac unrhyw gynilion o £6,000 neu fwy yn cael eu hystyried.

Beth sy’n digwydd nesaf

Mynychu’r Ganolfan Gwaith

Pan fyddwch yn hawlio Lwfans Ceisio Gwaith, bydd angen i chi fynychu cyfweliad yn y Ganolfan Gwaith. Bydd ymgynghorydd yn eich helpu i lunio 'cytundeb ceisio gwaith'. Bydd yn gosod y camau y byddwch yn cytuno i’w cymryd i ddod o hyd i waith.

Er mwyn parhau i gael budd-dal, bydd rhaid i chi fynychu adolygiadau chwiliad gwaith yn rheolaidd, fel arfer bob pythefnos. Mae adolygiad hirach os ydych wedi bod yn cael budd-dal am 13 wythnos.

Am fwy o wybodaeth am y cymorth y gallwch ei gael i ddod o hyd i waith, ewch i: 

Os credwch fod y penderfyniad yn anghywir

Os bydd y Ganolfan Byd Gwaith yn penderfynu na allwch gael Lwfans Ceisio Gwaith ac rydych yn meddwl bod y penderfyniad yn anghywir, gallwch apelio.

Newidiadau mewn amgylchiadau

Mae'n rhaid i chi roi gwybod i’r Ganolfan Byd Gwaith cyn gynted â phosibl am unrhyw newidiadau yn eich amgylchiadau, gan y gallai hyn effeithio ar eich budd-dal.

A oedd yr wybodaeth hon yn ddefnyddiol?

Pa mor ddefnyddiol oedd yr wybodaeth hon?

Terfyn o 500 nod
Eich preifatrwydd Opens new window

Pam rydyn ni'n gofyn am yr wybodaeth hon?

  • Hoffem gael eich barn ynghylch safon a defnyddioldeb ein tudalennau
  • Bydd eich sylwadau yn ein helpu i wella ein tudalennau
  • Byddant hefyd yn helpu gyda datblygiad Directgov yn y dyfodol
  • Bydd dweud eich barn yn helpu i sicrhau ein bod ni'n rhoi'r gwasanaeth gorau oll i chi

Allweddumynediad llywodraeth y DU